یکم فروردین سال گذشته سید محمد خاتمی، آخرین پیام نوروزی خود در لباس ریاست جمهور مردم ایران را به ملتش ارائه داد.

بیاد می آورم فشارهای متعدد دوره نخست ریاست جمهوریش را و آنگاه که در تصمیم برای شرکت در دوره دوم آن، چنین زمزمه نمود :

در عاشقی، گریز نباشد ز سوز و ساز                             استاده ام چو شمع،  مترسان ز آتشم

و هشت سال پر تلاطم او با حوادثی آزار دهنده چون ترور سعید حجاریان، حوادث کوی دانشگاه، کنفرانس برلین، استیضاح عطا الله مهاجرانی، قانون مطبوعات، قتلهای زنجیره ای، حواشی پر سر و صدای انتخابات مجلس هفتم و  کشمکشهای متعدد پرونده هسته ای ایران، به انتها رسید. 

سپهبد حاجعلی رزم آرا، نخست وزیر سلسله پهلوی در چنین روزی در مسجد شاه تهران هدف گلوله خلیل طهماسبی قرار گرفته و به قتل رسید. وی از که مخالفین ملی شدن صنعت نفت و طرفداران قرار داد نفتی معروف به گس – گلشلائیان بود، پس از تشکیل کمیته ویژه نفت در مجلس شورای ملی به ریاست دکتر محمد مصدق، از سوی شاه حکم ریاست الوزرائی را دریافت نمود.

ترور وی به وسیله خلیل طهماسبی از اعضای جمعیت فدائیان اسلام، باعث انتخاب آقای حسین علا به جانشینی وی شده و او نیز نهایتا طی تظاهرات  روز 30 تیر مردم تهران کنار رفته و نهایتا دکتر محمد مصدق رسما نخست وزیر دولت مشروطه پهلوی شد.(در خصوص حوادث ملی شدن نفت، دوران نخست وزیری دکتر مصدق و کودتای 28 مرداد 1332، مقالات تفضیلی در دست دارم که در آینده در همن سایت به نظرتان خواهد رسید)

از جمله چهره های دیگری که توسط گروه فدائیان اسلام، از میان برداشته شدند، می توان به عبدالحسین هژیر(نخست وزیر)، اشاره کرد. ترور نافرجام حسین علا، منجربه دستگیری سران این گروه که از مریدان آیت الله کاشانی بودند، شد. دادگاه نظامی نهایتا، برای سید مجتبی نواب صفوی، خلیل طهماسبی،سید محمد و سید عبد الحسین واحدی و ذوالقدر، حکم اعدام صادر نمود.

برای مطالعه مقاله ای تحلیلی در خصوص فدائیان اسلام اینجا را کلیک کنید.

انتشارات شیرازه، کتابی را نام خاطرات و اسناد سپهبد حاجعلی رزم آرا، نوشته کامبیز رزم آرا و کاوه بیات، منتشر ساخته است که به زندگی سپهبد رزم آرا می پردازد.  

 مانی فیلسوف، اندیشمند و مصلح بزرگ ایرانی در 26 چنین روزی یعنی  فوریه 277 میلادی پس از پنج ماه زندان، به قتل رسید . بی مناسبت ندیدم که در چند سطر و به شکلی گذرا به فرازهایی از زندگی او بپردازم.

وی همچون بودا، از خانواده ای اشرافی که از منسوبان سلسله اشکانیان بودند، در حدود سالهای 215 یا 216 میلادی متولد شد. خانواده وی، قومی در منطقه ای ازهمدان کنونی بودند که بنا بر دلایل نامعلومی به بابل در بین النهرین کوچیدند.

مانی با ادیان زرتشت، بودا، مسیحیت  و مذهب مرقیون که در ناحیه بابل (بین النهرین) رواج داشت، آشنائی کامل داشت . او در راستای جویندگی حقیقت سفری طولانی به هند داشت و نهایتا مکتبی را بنیان نهاد که مشترکات بسیار با زرتشت و مسیحیت و بودا داشت. وی پس از بازگشت از این سفر، خود را قارقیط که پیش از این ظهورش را مسیح بشارت داده بود، خواند.

مانی منبع وجود و آغاز جهان را منبعث از دو اصل خیر و شر می دانست. خداوند نماینده نیکی و خیر و هیولا مظهر شر و بدی است. در راستای همین دو منبع، دو نیرو وجود دارد. نخستین آنها، پدر عظمت (سروشاو) است که  او را زروان خوانده است. زروان پنج مقام دارد که مانی آنها را پنج ائون نامیده است و عبارتند از : ادراک، عقل، تامل، فکر و اراده . خدای دوم در مقابل خدای نخست، ظلمت است که او نیز صاحب پنج عنصر ظلمانی یعنی دخان (مه)، آتش مخرب، باد مهلک، آب گل آلود و ظلمت است.     

وی هفت مهر را برای انسان قائل شده است که چهار مهر مربوط به امور معنوی و سه مهر دیگر مرتبط با اعمال شخصی است و عبارتند از :

• اهتراز از سخنان کفر آمیز و ناپاک
• اجتناب از عمل یا پیشه ای  که برای انوار جهان مظر هستند
• پرهیز از شهوات و آرزوهای پلید

وی جامعه مانویان را مرکب از پنج طبقه می دانست که عبارت بودند از طبقه اول که 12 پیامبر هستند (فریشتگان )، طبقه دوم که 72 تن اسقف هستند (اسپسگان)، طبقه سوم که 360 شیوخ هستند (مهستگان)، طبقه چهارم که برگزیدگان هستند (ورزیدگان) و طبقه پنجم که مردم عادی یا سماعون هستند( نیوشاگان) . طبقه چهارم و پنجم از حیث تعداد جمعیت نامحدود هستند. وی زندگی رهبانی همچون کشیشان را برای طبقه چهارم قائل بوده و در نقطه مقابل آن ساختار زندگی عادی به جز هفت مهر را برای نیوشاگان مباح است.

پرداخت زکات و ادای هفت روز روزه در هر ماه و چهار بار نماز در هر بیست و چهار ساعت از واجبات مانیسم است.

نخستین کسی که مانی دین خود ر بر وی عرضه داشت، شاپور پسر اردشیر بابکان بود. وی مکتب او را پذیرفت و 10 سال بر مکتب او ماند. نهایتا همچون اکثر مصلحین و فرهیختگان، قربانی حسادت اطرافیان شاه، درباریان و روحانیون زرتشتی قرارگرفته و شاپور بر اثر سمپاشی های این گروه از مانیسم خارج شد. . وی پی از خروج شاپور از مانیان، برای تبلیغ مکتب خود رهسپار آسیای مرکزی، هندوستان و چین شد. از این روست که مانیسم هنوز هم در این بلاد پیروانی داشته و بقایای تبلیغات وی امروزه نیز در منطقه تبت موجود است.

پس از درگذشت شاپور، وی به ایران بازگشت و در ایران به تبلیغات خود ادامه داد تا اینکه در دوران حکومت ورهام اول به دربار احضار شده و پس از مناظره ای با روحانیون زرتشتی، به اتهام خروج از دین زرتشت به زندان افتاد. چنین گفته می شود که وی پس از تحمل پنج ماه شکنجه، درگذشت. 

 مراجع  : جلال افشار دوهفته نامه الکترونیکی شرقیان سال اول- شماره هجدهم - ۲۱       اردیبهشت ۸۴

سایت اینترنتی  تاریخ ایرانیان در چنین روزی

22 فوریه 1936 سالروز تولید نخستین نمونه های انبوه از اتومبیلی بودند که فولکس واگن (خودروی مردم) نام گرفت. این خودرو که به نام بیتل به معنای سوسک درزبان المانی معروف است، در ایران فولکس قورباغه ای نامیده  می شود. اگر چه از اوان تولد این وبلاگ بر آن بودم سالها مطالعه در خصوص خودرو را به این صفحه نکشانم اما به نظرم می رسد فولکس واگن بیتل جزئی از تاریخ صنعت جهان است و خلق آن بر جهت مسیر این تاریخ بی تاثیر نبوده است. همان بس که بیتل سر منشا ساخت خودروهایی هوا خنک بوده و جد اصلی اسطوره ای به نام پورشه ۹۱۱ است.

ایده ساخت بیتل خودرویی، نخستین بار در سال 1923 و پس از مطالعه زندگی هنری فورد، به ذهن هیتلر رسید. او در آن زمان به واسطه عقاید راستگرایانه افراطیش در زندان بود.

بر هیم اساس ایده طرح این خودرو را  دکتر فردیناند پورشه که ازطراحان به نام تاریخ خودرو سازی جهان است، مطرح نمود و مورد استقبال هیتلر قرار گرفت. هیتلر در فوریه 1933 پس از احراز مقام صدارت عظمای آلمان در نمایشگاه خودروی برلین، تصمیم بر ساخت خودروی پیشنهادی پورشه را با این هدف که نهایتا هر آلمانی یک دستگاه خودرو داشته باشد، اعلام نمود.

نخستین نمونه های ساخته شده این خودرو، ازقطعات خودرو های NSU و در سال 1934 ساخته شد. (پس از جنگ و در دهه 60،NSU  منحل شده و پایه اصلی تشکیل کمپانی آودی آلمان شد).

این خودروی مفهومی (Consept Car) NSU32 نام گرفت. بر اساس این خودرو، هیتلر سفارش ساخت خودرویی را داد که با حداکثر سرعت 60 کیلومتر در ساعت و مصرف 32 مایل بر هر گالن بنزین در محدوده قیمتی 1000 مارک آلمان عرضه شود.

اواخر سال 1935، نخستین نمونه های خواسته شده هیتلر، در دو مدل V1 و V2   تستهای جاده ای و شهری خود را آغاز کردند. بدنه این خودرو ها  آلومینیومی بود که روی چوب پرس شده بودند.

نهایتا پس از آزمایشات لازم و در تاریخ 22 فوریه، نخستین نمونه های قابل فروش با بدنه فولادی و موتوری به حجم 948 سانتیمتر مکعب، قدرت 22 اسب بخار و حداکثر سرعت 65 مایل در ساعت به بازار عرضه شدند.

در ماه می 1938، طی مراسمی تبلیغاتی و با حظور قریب به 70 هزار نفر، هیتلرکارخانه جدید ساخت این خودرو را افتتاح کرد.  وی این خودرو را kdf-wagen  نام نهاد که برگرفته از شهر kdf-stadt محل ساخت این خودرو بود.

تولیدات اصلی این کارخانه از سپتامبر 1939 یعنی آغاز جنگ، شروع شد. در طول جنگ کی دی اف با بدنه ای متفاوت جهت مصارف نظامی تولید شده و عملا بدل به مهمترین خودروی سواری ماشین لجستیکی ارتش آلمان شد.

 در سال 1942، kubelwagen که یک خودروی دو زیست قابل حرکت در خشکی و آب بود تولید شد.

پس از جنگ و سقوط المان، فردیناند پورشه مدتی را در زندان متفقین گذراند و چند سال پس از آزادی کمپانی پورشه را بنیان نهاد که مدل 901  آن رگه های مشترکی در طراحی با بیتل داشت. بعدها با اعتراض پژوی فرانسه مبنی بر شباهت نام 901 با کدبندی های آن کمپانی، این مدل به 911 تغییر نام داد و تا امروز یکی از اسطوره های سرعت و قدرت در دنیای خودرو بوده است.

پس از جنگ کارخانه تولیدی بیتل که تقریبا زیر بمبارانهای متفقین نابود شده بود به شهر ولفزبورگ منتقل شد و تا امروز نیز این شهر پایتخت و پایگاه عملیاتی فولکس واگن بوده است. مدل های پس از جنگ این کارخانه، بیتل نام گرفتند. از ان پس این خودرو هر سالنه با تغییرات کمی ساخته شد و فولکس واگن امتیاز تولید آن را به بسیاری از کشورها واگذار کرد.

در سال 1971 Super beetle  با موتوری 1.6 لیتری به بازار عرضه شد و 17 فوریه 1971 روزی بود که بیتل موفق شد رکورد تعداد ساخت خودرو که تا آن زمان در اختیار فورد T بود را بشکند. بد نیست بدانید از آن زمان تا کنون این رکورد در اختیار بیتل بوده و رتبه های دوم و سوم از آن فورد T و سیتروئن دایان (ژیان ایران) است. در سال 1972 فولکس واگن با عرضه مدل گلف که طرحی بسیار پیشرو از جرجتو جوجاروی ایتالیائی بود،  طیف مصرف کنندگان بیتل را جهت استفاده ازخودروئی سریع و زیبا هدف قرار داد.

آخرین تولید بیتل در آلمان در سال 1978 از خط تولید خارج شد و در ماه مه 1981 بیست میلیونیومین بیتل در کارخانه فولکس واگن مکزیک به خریدارش واگذار شد.

سالها بعد و در اواخر قرن بیستم، فلکس واگن، تولید بیتل جدید را با همان مفاهیم طراحی ولی با موتوری آب خنک و رادیاتور آغاز نمود که سطح رفاه و قابلیت های آن، آنرا به یکی از محبوبترین خودرو های امروز جهان بدل ساخته است.

کورت آیزنر ( Kurt Eisener) روزنامه نگار سوسیالیست آلمانی در 21 فوریه 1919 در شرایطی که تنها چهار ماه از اعلام جمهوری سوسیالیستی به رهبری وی در ایالت باواریای آلمان می گذشت در سن 52 سالگی ترور شد.

او که از نویسندگان روزنامه فرانکفورتر زایتونگ بود، در عصری میزیست که اندیشه های کارل مارکس، هگل و انگلس به واسطه شرایط سیاسی و اقتصادی جهان و اروپا، همه گیر شده و جهان دوران پرورش تفکرات سوسیالیستی، مارکسیستی و کمونیستی را در می گذراند.  

وی که نظرات متعادل تری در سوسیالیسم و کمونیسم داشت، معتقد به ملی شدن مالکیت زمین و منابع طبیعی و اجاره آن به افراد حقیقی و حقوقی بود. آیزنر وضع مالیاتهای سنگین بر طبقه پر درآمد جامعه را راه کاری مناسب در جلوگیری از افزایش بی حد و حصر ثروت در اختیار طبقه خاصی از جامعه می دانست. از جمله پیشنهادات منطقی وی در پیاده سازی نظام سوسیالیستی در یک کشور، اجرای قوانین و ساختارهای آن در بخش یا استانی از کشور در راستای بومی سازی سوسیالیسم یا کمونیسم بود. او مطلقا با پیاده سازی یکباره سوسیالیسم یا هر نظام فکری چپ در کشوری مخالف بوده  و تعارض یکباره تفکرات آن با هنجارهای آن جامعه را دلیل اصلی آغاز خشونت و حکومت وحشت (همچون شوروی) می دانست.

در روز 9 نوامبر 1919 با فرار ویلهلم دوم قیصر آلمان و پناهنگی وی به هلند، وی جمهوری سوسیالیستی باواریا را در این ایالت که خود پیش ازآن از سوی مردم به عنوان وزیر آن انتخاب  شده  بود، بنیان نهاد. با فرار ویلهلم، امپراتوری آلمان سقوط کرده و جمهوری آلمان که نظام آن تاکنون کمابیش با تعاریف اولیه پابرجاست، پایه گذاری شده و جنگ جهانگیر اول با کناره گیری دول محور آن یعنی امپراتوری های آلمان، اطریش، مجارستان و عثمانی خاتمه یافت.

وی تنها چهار ماه به عنوان رئیس جهموری سوسیالیستی باواریا بر مسند قدرت بود و با ترورش عملا این جمهوری فروپاشیده و بخشی از دولت فدرال آلمان به ریاست فردریش ابرت، رهبر حزب سوسیال دموکرات شد. 

مرجع :  تاریخ ایرانیان در چنین روزی

 بيستم فوريه 1932 « تاراپور J. Tarapore » در شهر بمبئي هند « آيين مديريت و نامه نگاري دولتي ايران» در دوران ساسانيان را از روي يك نسخه اصل دوباره نويسي كرد و منتشر ساخت . اين آيين نامه يك بخشنامه (دستور العمل) اداري بود كه در عهد خسرو انوشيروان ساساني براي مقامات دولتي ارسال شده بود تا رعايت كنند . آيين نامه مذكور پيش از دوران زمامداري خسرو انوشيروان وجود داشت و در زمان وي بود كه جمع آوري ، تدوين و به صورت دستور العمل به مقامات دولتي ابلاغ شده بود . در هر صورت ، نسخه « تاراپور » متعلق به عهد خسرو انوشيروان ( قرن ششم ميلادي ) بوده است .
    اين آيين نامه در سال 1932 به زبان انگليسي در افريقاي جنوبي ، استراليا ، كانادا ، ايالات متحده و ممالك اروپايي توزيع و بعدا تجديد چاپ شد. بدون ترديد از اصول اين كتاب در علم مديريت سازمانهاي عمومي در دنياي نوين اقتباس شده و الگو قرار گرفته است .
    اين آيين نامه توسط مهاجران پارسي در قرن هفتم ميلادي به هند برده شده بود كه به دست تاراپور افتاد. ايرانياني كه در آن عهد از طريق جزاير قشم و هرمز به هند مهاجرت كردند و هنوز در آنجا هستند عمدتا از مقامات دولتي ، بزرگان و افسران ارتش و بيشترشان از مازندران بودند. دليل عمده مهاجرت آنان نارضايي از حكومت عربان بر ايران بود. در قصه سنگان ( سنجان ) آمده است كه اعراب مسلمان قبلا گفته بودند كه هدفشان از جنگ با دولت ايران ترويح اسلام است ، نه حكومت كردن . ولي، پس از تصرف شهرها زير قول خود زده و حاكم شده بودند و....
    در اين آيين نامه كهن ، به مقامات دولتي و كارمندان سازمانهاي عمومي تاكيد شده است كه در گزارشها و نامه هاي اداري از تعارفات معمول دست بردارند ، ملاحظات را كنار بگذارند ، روشن بنويسند ، لفاظي نكنند ، و توجه داشته باشند كه اگر گزارش خلاف واقع بدهند به سختي مجازات خواهند شد.
    اين آيين نامه از ديپترتاران ( دفتر داران ــ منشيان ادارات ) خواسته است كه در گزارش خود به سه نكته توجه كنند از اين قرار: چه مي خواهند بگويند و چه خبري مي خواهند برسانند، منظورشان چيست و چرا بايد خبر دهند، و بالاخره نتيجه گيري و بيان نظر خود در باره موضوع . طبق اين دستور العمل ، نامه بايد داراي تاريخ باشد و دور يك چوب (حول محور) لوله شده باشد . نامه تاء شده موجب مواخذه بود.
    قسمت بيشتر اين آيين نامه مربوط به چگونگي مديريت است و در آن روي لزوم بازرسي و تشويق و تنبيه كارمندان و توجه به نظر آنان تاكيد شده است . رشوه گيري در اين آيين نامه خطرناك ترين خيانت به مردم به حساب آمده كه مجازات سنگين و محروميت خواهد داشت. ترتيب اثر دادن به درد دلهاي مراجعان و پذيرفتن و احترام كردن آنان از نكات مهم اين آيين نامه است . اين آيين نامه در موارد متعدد روي جمع آوري ماليات و منصفانه بودن آن و خصوصيات ويژه ماموران ماليه و خودداري از به مقاطعه دادن امر جمع آوري مالياتها تاكيد كرده است. اين آيين نامه مديران دولتي را از تبعيض و افاده و بي اعتنايي به مردم بر حذر داشته و آنان را خدمتگذار و جيره خور مردم خوانده و دقت و اهميت كار حسابداري را مورد تاكيد قرار داده است.
    از نكات جالب اين آيين نامه ضابطه دادن نمره (پوان) منفي به مديران و كارمنداني است كه در انجام وظيفه سهل انگاري و قصور كنند كه رسيدن نمرات منفي به ميزان (نصاب) معين باعث بركناري مدير و يا كارمند مي شده است.
    بايد توجه داشت كه« مورخان كارشناس عهد باستان » ايران را به داشتن روش پيشرفته و كارآمد براي ادارات عمومي ستوده اند. امپراتوري هاي امويان و عباسيان و بعدا تركان غزنوي و سلجوقي و در پي آنها ، مغولها و تيموريان براي تمشيت امور و اداره قلمرو خود از اين مهارت ايرانيان به خوبي بهره گرفتند و بقاي آنها به دليل سپردن كارها به مديران و وزيران ايراني بود . دولتهاي استعماري اروپا كه متوجه اين هنر ايرانيان بودند در دو قرن اخير كوشيدند كه آن را تخريب و ايران را دچار يك بورو كراسي بد كنند و از پيشرفت باز دارند.

نقل از : تاریخ ایرنیان در چنین روزی

امروز ۱۸ فوریه در تاریخ سیاسی ایران نقطه عطفی است که سر منشائ جریانات بسیار برای آینده بوده است. در ۲۹ بهمن ۱۲۹۹ هجری شمسی رضا خان میر پنج به همراه تیپ قزاق تحت امرش به قصد تصرف پایتخت از قزوین به تهران حرکت کرده و نهایتا با تصرف تهران و انتصاب سید ضیا الدین طباطبائی به نخست وزیری, مقدمات سقوط سلساه ۱۳۵ ساله قاجار را فراهم کردند.  

پنج روز پس از حرکت نیروهای بریگاد قزاق قزوین به سمت تهران در 29 بهمن احمد شاه قاجار حکم ریاست الوزرائی را برای سید ضیاء الدین طباطبائی، سردبیر روزنامه تازه تائسیس و کوچک رعد صادر نمود. وی آخوندی بود که پس طی دوره خارج فقه، در فرانسه ادامه تحصیل داده و بنابر اقوال تاریخی، ژنرال آیرون ساید انگلیسی وی و رضا خان میر پنج را شبی در قزوین ملاقات نموده و نهایتا با هماهنگی با سفارت انگلیس درتهران، این دو را برای بازی در صحنه ای جدید از تاریخ سیاسی ایران انتخاب کرده بود. شرایط  سیاسی  و اقتصادی جهان آنروز و ازهم پاشیده شدن امپراطوری های رقیب دیرینه انگلستان، یعنی آلمان، عثمانی و روسیه تزاری به واسطه جنگ جهانگیر اول و انقلاب بلشویکی روسیه، تا چند سالی انگلستان را به ابرقدرت یکه تاز جهان مبدل ساخته و لازم بود ایران انباشته از ذخایرنفت، شرایط آرامش و تعادل را در خود داشته تا از یک سو شرکت بریتیش پترولیم تامین کننده نفت امپراطوری بریتانیای کبیر به آسودگی به استخراج نفت از میدانهای نفتی ایران پرداخته و از سویی رویای بلشویکها که تحقق وصیتنامه پطرکبیر در دستیابی به آبهای آزاد جهان بود، صرفا در غالب رویا و افسانه  این وصیت نامه باقی  بماند.   

کمونیسمی که شرایط اقتصادی نامطلوب و اختلافات طبقاتی ایران و کشورهای نفت خیز حاشیه خلیج فارس که غنیمت انگلیس از فروپاشی امپراطوری عثمانی بودند، را بستر خوبی برای رشد و حرکت به سمت پرولتاریا (حکومت جهانی طبقه کارگر ) می دید.

 در این شرایط رضا خان آغازگر حرکتی در ایجاد دیوار محکمی در برابر کمونیسم شوروی بود. امنیتی که اگر چه بنا بر نظر بسیاری از مورخین عزیز، خواسته انگلیس بود، اما نهایتا ثبات نسبی را برای ایران به ارمغان آورده و در سالهای آغازین قرن بیستم، پایه مناسبی در توسعه زیر بنایی کشور شد.

به هر تقدیر با فرمان ریاست الوزرائی سید ضیاء، رضا خان نیز به وزارت جنگ منصوب شده و مدتی بعد در راستای منکوب کردن رقیب خود سید ضیاء، با دریافت فرمان فرماندهی کل قوا، تمامی قوای قهریه کشور را به زیر چتر خود کشیده و در نهایت با کودتای کوچک بعدی سید ضیاء را تا سالها روانه عتبات عالیات ساخت.

 در قدم بعدی مجلس موسسان در غیاب پادشاهی که همچون اعقاب خود نمونه بارزی ازبی لیاقتی بوده و بیشتر وقت خود را در اندرون و یا تعبیر خوابهای خود توسط ملاهای درباری می گذراند، رای به انقراض سلسله 131 ساله قاجار و پایه گذاری سلسله پهلوی دادند.

روزی که زن بیوه ای  سوادکوهی در راه هجرت به تهران در قهوه خانه گردنه امامزاده هاشم مازندران، نوزاد یتیم خود رضا را که درآستانه یخ زدن بود در کنار بخاری هیزمی، با گرمای آتش آن از مرگ حتمی نجات میداد، قطعا نمی دانست این نوجوان شرور آینده و نگهبان درب سفارت پروس (امپراطوری آلمان) روزی پس از طی مدارج متعدد در نیروی قزاق روسی ایران، بنیان گذار سلسله ای خواهد شد که پر طلاتم ترین دوران تاریخی جهان را قبل و پس از جنگ جهانی دوم، گذرانده و در واپسین سالهای  قرن بیستم با سقوطی باور نکردنی، 58 سال از تاریخ این کشور را رقم خواهد زد.

عجب آشفته بازاریست دنیا!!! که قائم مقام فراهانی در آخرین دقایق زندگی چنین سروده است :

زمانه گه بلندت می کند گه خوار دارد                   چرخ بازیگر از این بازیچه ها بسیار دارد 

                                                 

سيد ضياء الدين طباطبائي                                                     رضا شاه پهلوي